Hotline:

Hải Phòng: Nghi vấn việc hợp thức “xẻ núi” đem bán ở huyện An Lão

PLPT - Khai thác đất đá đem bán từ nhiều năm nay dưới danh nghĩa thi công dự án chống sạt lở núi, đến nay dư luận có cơ sở nghi vấn liên minh lợi ích nhóm trục lợi hàng chục tỷ đồng từ việc trốn thuế tài nguyên và nguồn ngân sách hỗ trợ của Thành phố.

Tài nguyên thất thoát lớn trong thời gian dài

Dự án chống sạt lở phía Đông núi Xuân Sơn, thị trấn Trường Sơn, huyện An Lão được UBND TP Hải Phòng phê duyệt và giao cho UBND huyện An Lão làm chủ đầu tư từ tháng 11/2015, theo đó mục tiêu của Dự án là bóc lớp đất từ trên đỉnh núi có độ cao 60m xuống khu vực vết nứt ngang sườn núi ở độ cao 30m, cách chân núi 20m với khối lượng bóc là 109.580 m3 để ngăn ngừa lớp đất đá lưng chừng núi có thể sạt lở xuống khu vực phía dưới, ảnh hưởng tới các hộ dân đang sinh sống ven chân núi, và đảm bảo an toàn giao thông cho đoạn đường 357 chạy qua khu vực này.

Tuy nhiên, trên thực tế từ tháng 9/2014, bất chấp những quy định của pháp luật và hướng dẫn của các cơ quan chức năng, UBND huyện An Lão đã cho phép Nhà thầu (Công ty TNHH XDTM Hoa Phượng Đỏ liên doanh với Tổng Công ty Xây dựng Lũng Lô) huy động hàng chục phương tiện cơ giới, ngày đêm đào thẳng vào chân núi, “khoét” đi hàng vạn mét khối đất đá đem bán, cùng với cách giải thích không thuyết phục của Nhà thầu rằng: đang mở đường công vụ lên đỉnh núi.

Hiện trường cho thấy, cách thức mở đường công vụ cho thi công chống sạt lở lại tiềm ẩn nguy cơ gây sạt lở mới nghiêm trọng hơn, uy hiếp trực tiếp tới tính mạng, tài sản của hàng chục hộ dân ở khu Trại Đồi, tổ dân phố Xuân Áng, thị trấn Trường Sơn (An Lão) sống quanh khu vực núi Xuân Sơn.

Trao đổi với phóng viên, một số hộ dân ở đây cho biết: “Khối lượng đất đá cần xử lý không quá lớn, trong khi bên cạnh có khu đất trống, chỉ cần nhờ dân làm lối đi vào khu thi công là phương án thuận lợi nhất. Tuy vậy, không hiểu sao Nhà nước phải tốn bao công sức, tiền của ngày đêm bạt núi mở đường mới. Hơn nữa, núi đang yên, mở đường theo cách khai thác vào chân núi tạo độ hẫng sẽ có nguy cơ sạt lở mới, rất nguy hiểm cho tính mạng và tài sản của người dân chúng tôi”.

Bên cạnh đó, người dân cũng hết sức bất bình vì việc đơn vị thi công nổ mìn phá đá gây bụi, tiếng ồn ảnh hưởng đến đời sống của gia đình, nhất là vào ban đêm. Bà Nguyễn Thị Cảnh lo lắng cho biết: “Trước đây, chân núi ngay sát vách nhà tôi. Từ khi họ phá núi làm đường công vụ, dùng máy xúc lớn đào vào chân núi, tạo thành vách dựng đứng. Nhiều đêm họ nổ mìn phá núi làm rung lắc nền nhà, đá bắn tung tóe, khiến chúng tôi mất ăn mất ngủ”.

Trước sức ép của dư luận và những bức xúc, lo lắng của nhiều hộ dân được phản ánh tới chính quyền thành phố Hải Phòng. Cuối tháng 12/2014, buộc UBND huyện An Lão phải yêu cầu đơn vị Nhà thầu thi công dừng mọi hoạt động tới khi có văn bản chỉ đạo tiếp theo.

Tại thời điểm đó, Chủ tịch UBND huyện An Lão Nguyễn Văn Thông thừa nhận: “trong quá trình thực hiện thi công chống sạt lở khu vực núi Xuân Sơn đã bộc lộ nhiều hạn chế, yếu kém. Nhà thầu thi công chưa có nhiều kinh nghiệm, thực hiện thiếu bài bản, hồ sơ thi công chưa đầy đủ dẫn đến dư luận không tốt. Do đó, Huyện yêu cầu dừng mọi hoạt động thi công và yêu cầu các đơn vị liên quan bổ sung, hoàn thiện hồ sơ hoàn chỉnh mới tiếp tục thực hiện các hợp đồng đã ký kết”.

Nói là vậy, xong trên thực tế chỉ sau ít ngày tạm dừng, công trường khai thác đất đá lại sôi động trở lại. Kể từ đó, mỗingày lại có hàng trăm lượt xe tải hạng nặng chở đất từ “đại công trường” chống sạt lở núi Xuân Sơn đem đi tiêu thụ cho các công trình san lấp trên địa bàn TP Hải Phòng và tỉnh Hải Dương với giá từ 30 - 50.000 đồng/m3 đất đá.

Theo nhận định của một lãnh đạo Sở TN & MT, với phương pháp thi công cắt thẳng đất phía dưới chân núi, không di dời khối đất, đá cần bóc phía trên làm cho quả núi bị mất chân, hiện hữu nguy cơ hàng trăm nghìn mét khối đất đá sạt lở, đe doạ đến sự an toàn của người dân.

Sau gần 3 năm tiến hành khai thác đất đá, đến nay hai khu vực phía chân núi Xuân Sơn, mỗi khu vực rộng hàng chục héc ta đã bị Nhà thầu khoét sâu hàng trăm mét vào chân núi để lấy hàng triệu mét khối đất đá đem bán cho các chủ thầu xây dựng, trục lợi hàng chục tỷ đồng tiền cấp quyền khai thác khoáng sản, tiền thuế tài nguyên. Hậu quả là Nhà nước vừa mất tiền hỗ trợ, không thu được tiền thuế tài nguyên, vừa làm biến dạng hiện trạng sử dụng đất mà mục tiêu chính khắc phục thiên tai vẫn chưa được hoàn thành.

Đất đá từ dự án chống sạt lở núi được bán cho các công trình xây dựng trên địa bàn TP Hải Phòng.
Đất đá từ dự án chống sạt lở núi được bán cho các công trình xây dựng trên địa bàn TP Hải Phòng.

Nghi vấn liên minh lợi ích nhóm

Nhận thấy nhiều sai phạm trong suốt mấy năm qua, Sở TN & MT TP Hải Phòng đã nhiều lần ra văn bản hướng dẫn và đề nghị UBND huyện An Lão thực hiện nghiêm túc Luật Khoáng sản, điển hình sau khi đi kiểm tra tại thực địa ngày 20/1/2016, Sở TN&MT đã có văn bản số 147 khảng định: “các mốc giới ngoài thực địa không đủ cơ sở để xác định ranh giới thi công, diện tích thi công chống sạt lở không phù hợp với hồ sơ…hoàn thiện lại hồ sơ chống sạt theo đúng phương án thi công được phê duyệt…vv”. Điều đó có nghĩa Nhà thầu thi công có thể “xẻ núi” ngoài vị trí được phép, và phương án thi công không đúng yêu cầu đã được phê duyệt.

Không chỉ phớt lờ ý kiến của cơ quan chuyên môn, UBND huyện An Lão còn không tuân theo sự chỉ đạo của UBND TP Hải Phòng, như: phải đăng ký khu vực, công suất, khối lượng, phương pháp, thiết bị, kế hoạch khai thác và kê khai trữ lượng đất đá khai thác, đồng thời phải nộp tiền cấp quyền khai thác khoáng sản trước khi tiến hành khai thác…

Tuy nhiên, đến nay mọi chỉ đạo vẫn chưa được UBND huyện An Lão thực hiện. Như vậy, việc UBND huyện An Lão vẫn cho tổ chức thi công là cố tình bao che, thông đồng với những sai phạm của Nhà thầu thi công, đồng thời cố ý làm trái quy định Luật Khoáng sản, Luật Xây dựng.

Đặc biệt, tại các văn bản gửi UBND huyện An Lão, Sở TN&MT liên tục đề nghị Huyện tăng cường và thực thi trách nhiệm quản lý nhà nước trong lĩnh vực khoáng sản trên địa bàn do phát hiện hành vi cố tình khai thác đất đá đem bán của chủ đầu tư. Tình trạng này kéo dài và công khai bất chấp các văn bản đề nghị của Sở, trước sự việc có chiều hướng diễn biến ngày càng phức tạp, nghiêm trọng, tháng 7/2016 Sở TN&MT đã có báo cáo số 1103 gửi tới UBND TP Hải Phòng phản ánh việc Nhà thầu thi công Dự án chống sạt lở núi Xuân Sơn chuyển đất đá mang đi bán.

Trong đó nêu rõ: “Dự án chống sạt lở được thành phố phê duyệt không có nội dụng cho phép UBND huyện An Lão được bán đất, đá dư thừa ra ngoài khu vực thi công… Chủ đầu tư không có chức năng kinh doanh nên không thể thực hiện việc bán đất đá dư thừa trong quá trình thi công công trình… việc bán đất đá dư thừa phải phù hợp với quy định của Luật Xây dựng năm 2014 và Luật Khoáng sản năm 2010”. Điều này cho thấy, việc hợp thức hóa đơn bán hàng trăm vạn m3 đất đá, UBND huyện An Lão cần phải có sự liên minh với doanh nghiệp bên ngoài.

Không chỉ thấy rõ những sai phạm của UBND huyện An Lão, trong vụ việc này dư luận còn cảm thấy vô lý, bất bình khi UBND huyện An Lão đề xuất và quyết định phê duyệt cho Nhà thầu thi công dự án khẩn cấp đào hơn 100 nghìn m3 đất đá với thời gian kéo dài tới 2 năm, cùng với tổng số tiền ngân sách nhà nước phải bỏ ra hơn 10,5 tỷ đồng. Trong khi thực tế việc “xẻ núi” đã diễn ra gần 3 năm và theo kế hoạch còn 1 năm nữa mới kết thúc. Điều đó cho thấy, việc kéo dài thời gian thi công tới gần 4 năm là có chủ đích của UBND huyện An Lão “ưu ái” đối với Nhà thầu thi công, nhằm hợp thức hóa việc khai thác trái phép tài nguyên trong một khoảng thời gian dài bằng việc thi công dự án chống sạt lở núi.

Hơn nữa, sự “ưu ái kéo dài thời gian” đó đã khiến Chủ đầu tư “quyên” đi tính chất cấp bách của dự án là phải khẩn trương khắc phục hiện tượng xuất hiện khe nứt của núi trong một thời gian ngắn, vì điều kiện thi công không quá khó khăn và khối lượng thi công chưa phải là lớn. Kết cục, Nhà thầu không chỉ nhận được kinh phí hỗ trợ từ Thành phố hàng chục tỷ đồng, mà quan trọng hơn đã hợp thức việc bán hàng trăm vạn mét khối đất đá, trong khi Nhà nước không thu được một đồng tiền thuế nào.

Đến đây, dư luận có quyền đặt nghi vấn về liên minh phía trong giữa Chủ đầu tư cùng Nhà thầu thi công nhằm trục lợi từ việc bán đất đá và nguồn ngân sách hỗ trợ của Thành phố. Để làm rõ sự việc, đã đến lúc UBND TP Hải Phòng cần quyết liệt vào cuộc, làm rõ, xử lý nghiêm việc lợi dụng thực hiện dự án chống sạt núi Xuân Sơn để tổ chức khai thác và bán tài nguyên trái phép như dư luận đang phản ánh.

Chúng tôi sẽ thông tin những diễn biến tiếp theo của vụ việc này!

Nhóm PV phapluatplus

đọc tiếp tin khác