Diễn đàn pháp lý quốc tế Saint - Petersburg lần thứ XIII: Pháp luật, bài học từ quá khứ cho thế giới tương lai
Nhà báo Trần Ngọc Hà (Từ Saint - Petersburg, Liên bang Nga)
Thứ tư, 21/05/2025 - 16:04
Từ ngày 19 đến 21/5/2025, tại Saint - Petersburg, Liên bang Nga diễn ra Diễn đàn pháp luật quốc tế Saint - Petersburg lần thứ XIII. Đây là diễn đàn thường niên được tổ chức từ năm 2011 đến nay, thu hút sự tham gia của chính khách, các chuyên gia, nhà khoa học hàng đầu về luật pháp của Nga và các quốc gia khác tham dự.
Nhận lời mời từ Ban tổ chức, ông Nguyễn Khánh Ngọc - Chủ tịch Hội Luật gia Việt Nam dẫn đầu đoàn của TW Hội tham dự Diễn đàn. Tại đây, Chủ tịch Hội Luật gia đã có tham luận với chủ đề: “Trợ giúp pháp lý ở Việt Nam: Thực trạng và triển vọng phát triển”. Tham dự Diễn đàn còn có đại diện của Chi hội Luật gia Bộ Tư pháp, Báo Pháp luật Việt Nam, đại diện Trường Đại học Luật Hà Nội và Tạp chí Luật học.
Pháp luật, bài học từ quá khứ cho thế giới tương lai là thông điệp chính của Diễn đàn lần này. Bối cảnh thế giới hiện hữu kéo theo pháp luật quốc tế cũng đầy rẫy những biến động đáng quan tâm. Trong khuôn khổ Diễn đàn này diễn ra rất nhiều phiên thảo luận với nhiều chủ đề chính khác nhau như: Luật pháp và xã hội; Hiệu lực pháp luật cho hiệu lực của Nhà nước; Pháp luật và chuyển đổi số; Pháp luật trong việc giải quyết tranh chấp; Pháp luật và tăng trưởng kinh tế; Pháp luật và môi trường sinh thái; Pháp luật về giáo dục, nghề nghiệp; Kỹ năng lập pháp…
Các chủ đề lớn được phân chia thành các chủ đề phạm vi nhỏ hơn để trình bày và thảo luận, như các vấn đề về quyền con người, văn hoá lập pháp, quy định của pháp luật về hoạt động truyền thông - thách thức từ hiện tại, tương lai về sự độc lập của nghề luật, hoạt động giám sát và quản lý dựa trên AI…
Trong phiên đầu tiên, “đặc sản” Hội Luật gia Việt Nam mang đến Diễn đàn là kinh nghiệm từ công tác trợ giúp pháp lý của Việt Nam. Theo trình bày của Chủ tịch Nguyễn Khánh Ngọc tại Diễn đàn thì “Việt Nam hiện có 63 Trung tâm Trợ giúp pháp lý Nhà nước với hơn 1.200 cán bộ, gần 100 chi nhánh cấp quận/huyện; cùng gần 200 tổ chức xã hội và hơn 100 Trung tâm Tư vấn pháp luật của Hội Luật gia Việt Nam. Từ khi thành lập (1997), đã giải quyết hơn 2,3 triệu vụ việc trợ giúp pháp lý; riêng năm 2024, trên 60.000 vụ, trong đó 83% là bào chữa, bảo vệ quyền lợi trực tiếp tại cơ quan điều tra và tòa án”.
Ông Ngọc nhấn mạnh: “Tại Việt Nam, trợ giúp pháp lý được xem là công cụ căn bản để bảo đảm quyền tiếp cận công lý cho tất cả công dân, không phân biệt tầng lớp hay hoàn cảnh kinh tế. Điều này đã được khẳng định trong Luật Trợ giúp pháp lý, theo đó Nhà nước có trách nhiệm cung cấp dịch vụ pháp lý miễn phí cho những đối tượng đủ điều kiện, đồng thời bảo đảm chất lượng và tính toàn vẹn của dịch vụ.
Bên cạnh sự hỗ trợ từ ngân sách Nhà nước, hệ sinh thái trợ giúp pháp lý ở Việt Nam còn có sự tham gia chủ động của các tổ chức xã hội, hãng luật và gần 100 Trung tâm Tư vấn pháp luật trực thuộc Hội Luật gia Việt Nam. Nhờ vậy, mạng lưới trợ giúp pháp lý của Việt Nam ngày càng đa dạng, hiệu quả và tiếp cận rộng khắp”.
Ông nói: “Chúng ta có mặt ở đây không chỉ với tư cách những người làm công tác pháp lý mà còn là những người bảo vệ công lý, bảo đảm quyền lợi cho người yếu thế và cùng nhau thực hiện sứ mệnh chung: biến trợ giúp pháp lý từ một đặc quyền thành quyền lợi thiết yếu của mọi công dân… Trợ giúp pháp lý ở Việt Nam được xây dựng trên nền tảng Hiến pháp 2013, đảm bảo quyền bình đẳng trước pháp luật, quyền được xét xử công bằng và quyền được bào chữa. Việt Nam cũng đang tích cực tham gia các Công ước quốc tế như ICCPR, CEDAW, Công ước Quyền trẻ em và đã ký nhiều hiệp định tương trợ tư pháp song phương, trong đó có Liên bang Nga, khẳng định cam kết hợp tác và chia sẻ kinh nghiệm toàn cầu”.
Trong khuôn khổ Diễn đàn, Chủ tịch Hội Luật gia Việt Nam Nguyễn Khánh Ngọc đã có cuộc gặp gỡ với ông Evgeny Zabarchuk, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Liên bang Nga và ông Sergey Stepashin, Chủ tịch Hội Luật gia Liên bang Nga. Hai bên trao đổi một số vấn đề về hợp tác pháp luật giữa Hội Luật gia 2 nước. Việc tham dự Diễn đàn cũng là hoạt động thuộc Chương trình hợp tác giữa Hội Luật gia Việt Nam với Hội Luật gia Liên bang Nga giai đoạn 2024 - 2025 nhằm góp phần thúc đẩy hơn nữa quan hệ hợp tác pháp luật và tư pháp giữa hai nước ngày càng đi vào chiều sâu, thiết thực, hiệu quả giữa 2 bên.
(PLPT) - Chính phủ vừa ban hành Kế hoạch triển khai thi hành Nghị quyết số 29/2026/QH16, đặt trọng tâm vào việc xử lý đúng, xử lý trúng các vi phạm pháp luật về đất đai phát sinh trước ngày Luật Đất đai năm 2024 có hiệu lực, đồng thời tháo gỡ vướng mắc cho các dự án tồn đọng, kéo dài.
(PLPT) - Từ vùng nguyên liệu giàu tiềm năng của xứ Thanh, Xi măng Long Sơn đã vươn lên trở thành một trong những thương hiệu xi măng tiêu biểu của Việt Nam. Không ngừng đầu tư công nghệ, mở rộng thị trường xuất khẩu và đồng hành cùng cộng đồng, doanh nghiệp đang khẳng định hướng đi phát triển bền vững trong bối cảnh hội nhập sâu rộng.
(PLPT) - Cuộc thi sản xuất video “Thử thách Sáng tạo xanh” nhằm khuyến khích giới trẻ dùng ngôn ngữ hình ảnh để lan tỏa lối sống xanh và bảo vệ môi trường với tổng giải thưởng lên tới 500 triệu đồng.
(PLPT) - Từ yêu cầu bảo vệ quyền tài sản, quyền tự do kinh doanh đến xử lý hiệu quả các tranh chấp mới, trọng tài và hòa giải thương mại đang trở thành một cấu phần quan trọng của môi trường pháp lý hiện đại, minh bạch và có khả năng dự báo.
(PLPT) - Quán triệt quan điểm quyền có nơi ở hợp pháp là quyền cơ bản của công dân, kết luận của Tổng Bí thư Tô Lâm đặt ra yêu cầu mới về phát triển nhà ở không chỉ là bài toán thị trường, mà là trụ cột của an sinh, niềm tin và phát triển bền vững.
(PLPT) - Sau hơn một tháng phát động, cuộc thi ý tưởng giải pháp công nghệ Asian Hackathon for Green Future 2026 đã nhận được sự hưởng ứng mạnh mẽ của cộng đồng sinh viên và các nhà đổi mới trẻ trên toàn châu Á, thu hút 439 đội thi đăng ký tham gia nhằm phát triển các giải pháp công nghệ hướng đến tương lai bền vững.
(PLPT) - Khép lại vòng đề cử mùa giải 2026, Giải thưởng Khoa học Công nghệ toàn cầu VinFuture ghi nhận 1.819 hồ sơ từ khắp thế giới cùng mạng lưới hơn 17.000 đối tác đề cử đến từ 117 quốc gia và vùng lãnh thổ.
(PLPT) - Trong bối cảnh nghề luật ngày càng đòi hỏi năng lực ngoại ngữ, tư duy phản biện và khả năng thích ứng quốc tế, chương trình đào tạo cử nhân Luật song ngữ Việt – Anh tại Trường Đại học Luật, Đại học Huế đang mở ra một hướng tiếp cận mới, thiết thực và giàu triển vọng cho sinh viên luật.
