Tiêu điểm

Dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng: Tạo động lực cho phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững

Phương Thúy Thứ năm, 13/02/2025 - 16:26

(PLPT) - Tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng tạo động lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội, phát huy lợi thế trên hành lang kinh tế Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, bảo đảm kết nối hiệu quả mạng lưới đường sắt trong nước và quốc tế.

Quốc hội nghe Tờ trình và Báo cáo thẩm tra về chủ trương đầu tư dự án tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng. (Ảnh: quochoi.vn)

Chiều 13/2, tại Nhà Quốc hội, tiếp tục chương trình Kỳ họp bất thường lần thứ 9, Quốc hội nghe Tờ trình và Báo cáo thẩm tra về chủ trương đầu tư dự án tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng. Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Hải điều hành nội dung phiên họp.

Thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ trình bày Tờ trình về chủ trương đầu tư dự án tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải Trần Hồng Minh cho biết, trong thời gian qua, Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ Chính trị đã có nhiều Nghị quyết, Kết luận về chủ trương đầu tư tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, trong đó tại Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng lần thứ 10 khóa XIII đã yêu cầu phấn đấu hoàn thành thủ tục và khởi công đầu tư Dự án trong năm 2025, Bộ Chính trị đã thống nhất chủ trương đầu tư Dự án và giao các cơ quan liên quan hoàn thiện hồ sơ để trình Quốc hội khóa XV tại kỳ họp bất thường thứ 9 xem xét, quyết định thông qua chủ trương đầu tư, một số cơ chế, chính sách đặc thù để triển khai Dự án.

Đáp ứng nhu cầu vận tải nội địa, liên vận quốc tế giữa Việt Nam và Trung Quốc

Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải cho biết, mục tiêu của Dự án là nhằm xây dựng tuyến đường sắt mới hiện đại, đồng bộ đáp ứng nhu cầu vận tải nội địa, liên vận quốc tế giữa Việt Nam và Trung Quốc; tạo động lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững, phát huy lợi thế trên hành lang kinh tế Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng bảo đảm kết nối hiệu quả mạng lưới đường sắt trong nước và quốc tế, gắn với bảo đảm quốc phòng, an ninh và hội nhập quốc tế, bảo vệ môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu; thúc đẩy tiến trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.

Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải Trần Hồng Minh trình bày Tờ trình. (Ảnh: quochoi.vn)

Về phạm vi đầu tư, điểm đầu tại vị trí kết nối ray qua biên giới giữa ga Lào Cai mới và ga Hà Khẩu Bắc (Trung Quốc); điểm cuối tại khu bến Lạch Huyện, đi qua địa phận 09 tỉnh, thành phố; chiều dài tuyến chính khoảng 390,9 km và 03 tuyến nhánh khoảng 27,9 km.

Về quy mô đầu tư, xây dựng mới tuyến đường sắt điện khí hóa khổ 1.435 mm, vận chuyển chung hành khách và hàng hóa; tuyến chính đoạn từ ga Lào Cai Mới đến ga Nam Hải Phòng tốc độ thiết kế 160 km/h, đoạn qua khu vực đầu mối Hà Nội tốc độ thiết kế 120 km/h, các đoạn nối, tuyến nhánh tốc độ thiết kế 80 km/h. Giải phóng mặt bằng đoạn tuyến chính theo quy mô đường đôi, phân kỳ đầu tư trước mắt theo quy mô đường đơn.

Dự án sử dụng công nghệ đoàn tàu động lực tập trung cho tàu khách và tàu hàng; hệ thống thông tin, tín hiệu tương đương với hệ thống đang sử dụng tại một số tuyến đường sắt vận chuyển chung hành khách và hàng hóa trong khu vực.

Theo Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải, sơ bộ tổng nhu cầu sử dụng đất khoảng 2.632 ha, số dân tái định cư khoảng 19.136 người. Đề xuất hình thức đầu tư Dự án là đầu tư công. Sơ bộ tổng mức đầu tư là khoảng 203.231 tỷ đồng (khoảng 8,369 tỷ USD).

Làm rõ hơn sự phù hợp của Dự án với Quy hoạch sử dụng đất quốc gia

Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Vũ Hồng Thanh. (Ảnh: quochoi.vn)

Trình bày báo cáo thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Vũ Hồng Thanh cho biết, dự án đáp ứng tiêu chí dự án quan trọng quốc gia trình Quốc hội xem xét, quyết định chủ trương đầu tư. Hồ sơ Dự án đáp ứng yêu cầu của Luật Đầu tư công.

Về sự cần thiết của Dự án, Ủy ban Kinh tế thống nhất sự cần thiết đầu tư Dự án với những cơ sở chính trị, cơ sở pháp lý và những lý do thực tiễn đã được nêu tại Tờ trình số 69/TTr-CP. Dự án được lập cơ bản phù hợp chiến lược, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và Quy hoạch tổng thể quốc gia thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050, Quy hoạch mạng lưới đường sắt thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050, các Quy hoạch vùng và các Quy hoạch tỉnh có liên quan đã được phê duyệt. Tuy nhiên, đề nghị làm rõ hơn sự phù hợp của Dự án với Quy hoạch sử dụng đất quốc gia thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 và việc phân bổ, khoanh vùng đất đai cho Dự án tại các quy hoạch tỉnh của địa phương có Dự án đi qua.

Lựa chọn phương án hướng tuyến tối ưu

Tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng cần rà soát kỹ lưỡng, lựa chọn phương án hướng tuyến tối ưu. (Ảnh: quochoi.vn)

Về phạm vi, quy mô đầu tư, tiêu chuẩn kỹ thuật, tốc độ thiết kế, Ủy ban Kinh tế cơ bản thống nhất với đề xuất của Chính phủ. Có ý kiến đề nghị làm rõ hơn việc chuyển giao công nghệ, vận hành, khai thác Dự án sau khi hoàn thành để tránh việc phụ thuộc công nghệ và việc xây dựng Dự án đáp ứng yêu cầu lưỡng dụng, quốc phòng, an ninh.

Về hướng tuyến, Ủy ban Kinh tế cho rằng, hướng tuyến của Dự án cơ bản bám dọc theo tuyến đường bộ cao tốc Nội Bài - Lào Cai, Hà Nội - Hải Phòng, để giảm diện tích đất thu hồi, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và hạn chế để đất xen kẹp giữa tuyến đường sắt và đường bộ cao tốc, đề nghị trong bước nghiên cứu khả thi, Chính phủ chỉ đạo các cơ quan liên quan rà soát kỹ lưỡng, lựa chọn phương án hướng tuyến tối ưu bảo đảm việc kết nối của Dự án với mạng lưới đường sắt quốc gia, đường sắt đô thị, hệ thống giao thông khác và giảm thiểu tác động tiêu cực do thu hồi đất phục vụ Dự án đối với doanh nghiệp và người dân.

Bên cạnh đó, về công trình ga, trạm tác nghiệp kỹ thuật, có ý kiến theo cho rằng, Luật Đường sắt quy định ga đường sắt là nơi để phương tiện giao thông đường sắt dừng, tránh, vượt, đón, trả khách, xếp, dỡ hàng hóa, thực hiện tác nghiệp kỹ thuật và các dịch vụ khác. Do vậy, cần làm rõ khác biệt giữa khái niệm ga và trạm tác nghiệp cũng như sự cần thiết và nguyên tắc bố trí các trạm tác nghiệp này. Một số ý kiến đề nghị nghiên cứu, rà soát, mở rộng quy mô các ga (ga Lào Cai, ga Bảo Thắng), bố trí ga phù hợp với quy hoạch của địa phương (ga Yên Viên) để đáp ứng nhu cầu phát triển của địa phương.

Về phương án đầu tư, Chính phủ đề xuất phân kỳ đầu tư Dự án theo quy mô đường đơn và thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư theo quy mô quy hoạch đường đôi và sẽ đầu tư hoàn thiện trong giai đoạn sau. Ủy ban Kinh tế cho rằng, trong điều kiện nguồn lực còn hạn chế, nhu cầu vận tải của tuyến này còn chưa cao và hành lang kinh tế Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng đã có tuyến đường bộ cao tốc và đường sắt hiện hữu (khổ 1.000 mm) cùng khai thác thì việc đề xuất đầu tư phân kỳ Dự án là phù hợp và việc đầu tư hoàn thiện sẽ được nghiên cứu khi có nhu cầu.

Cùng chuyên mục

Thành lập Ban Chỉ đạo tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật

Thành lập Ban Chỉ đạo tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật

Tiêu điểm -  1 tuần trước

(PLPT) - Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn vừa ký ban hành Nghị quyết số 2093/NQ-UBTVQH15 Thành lập Ban Chỉ đạo tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật. Bước đi này nhằm tăng cường công tác xây dựng và hoàn thiện pháp luật trong giai đoạn hiện nay.

Thúc đẩy kết nối đường sắt Việt Nam-Trung Quốc, mở không gian hợp tác thiết thực

Thúc đẩy kết nối đường sắt Việt Nam-Trung Quốc, mở không gian hợp tác thiết thực

Tiêu điểm -  3 tuần trước

Sáng 19/3, tại Lạng Sơn, Tổng Bí thư Tô Lâm chủ trì làm việc với một số bộ, ngành, cơ quan Trung ương và địa phương về tình hình triển khai hợp tác đường sắt Việt Nam-Trung Quốc.

Lãnh đạo Đảng, Nhà nước thực hiện quyền và nghĩa vụ công dân trong 'Ngày hội non sông'

Lãnh đạo Đảng, Nhà nước thực hiện quyền và nghĩa vụ công dân trong "Ngày hội non sông"

Tiêu điểm -  1 tháng trước

(PLPT) - Sáng ngày 15/3/2026, trong không khí hân hoan của "Ngày hội non sông", các đồng chí lãnh đạo Đảng và Nhà nước đã trực tiếp thực hiện quyền và nghĩa vụ công dân tại nhiều điểm bầu cử trên cả nước. Đây không chỉ là sự kiện chính trị pháp lý quan trọng mà còn là minh chứng sống động cho tinh thần thượng tôn pháp luật và ý chí xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa.

Gần 79 triệu cử tri cả nước đi bầu cử

Gần 79 triệu cử tri cả nước đi bầu cử

Tiêu điểm -  1 tháng trước

Gần 79 triệu cử tri cả nước sẽ tham gia bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 vào ngày mai (15/3).

Nền kinh tế Việt Nam giữ vững đà tăng trưởng tạo nền tảng bứt phá trong năm 2026

Nền kinh tế Việt Nam giữ vững đà tăng trưởng tạo nền tảng bứt phá trong năm 2026

Tiêu điểm -  1 tháng trước

(PLPT) - Trong bối cảnh kinh tế thế giới còn nhiều bất định, Việt Nam vẫn duy trì ổn định vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn và đạt mức tăng trưởng cao. Những kết quả nổi bật của năm 2025 không chỉ khẳng định sức chống chịu của nền kinh tế mà còn tạo nền tảng quan trọng để đất nước bước vào năm 2026 với quyết tâm tăng tốc, bứt phá.

Ông Nguyễn Duy Ngọc giữ chức Bí thư Thành ủy Hà Nội

Ông Nguyễn Duy Ngọc giữ chức Bí thư Thành ủy Hà Nội

Tiêu điểm -  5 tháng trước

(PLPT) - Bộ Chính trị công bố quyết định điều động, chỉ định ông Nguyễn Duy Ngọc - Uỷ viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Chủ nhiệm Uỷ ban kiểm tra Trung ương làm Bí thư Thành uỷ Hà Nội nhiệm kỳ 2025-2030.

Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV không chất vấn, tập trung cho công tác lập pháp

Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV không chất vấn, tập trung cho công tác lập pháp

Tiêu điểm -  5 tháng trước

(PLPT) - Kỳ họp Quốc hội thứ 10 dự kiến khai mạc ngày 20/10 và bế mạc ngày 12/12, sẽ xem xét, quyết định 66 nội dung, trong đó có 50 dự án luật.

Đảng bộ Thành phố Hồ Chí Minh cần đưa tinh thần các nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị vào thực tiễn phát triển

Đảng bộ Thành phố Hồ Chí Minh cần đưa tinh thần các nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị vào thực tiễn phát triển

Tiêu điểm -  6 tháng trước

Đại hội Đảng bộ TP.HCM lần thứ I (2025-2030) đề ra chiến lược phát triển đô thị hiện đại, nâng cao đời sống người dân và hội nhập khu vực.