Hoàn thiện hệ thống pháp luật Việt Nam trong lĩnh vực văn hóa, giáo dục, quản lý và phát triển xã hội

Phát biểu tại buổi làm việc, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tú cho biết, thực hiện chỉ đạo của Tổng Bí thư về việc xây dựng Đề án “Hoàn thiện cấu trúc hệ thống pháp luật Việt Nam đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới”, gần 3 tháng qua, được sự phối hợp của các chuyên gia, nhà khoa học và các Bộ, ngành, Bộ Tư pháp đã tiến hành xây dựng dự thảo Đề án.

Nội dung dự thảo Đề án gồm 3 phần, trong đó có những vấn đề chung về cấu trúc hệ thống pháp luật; kinh nghiệm quốc tế về thiết kế cấu trúc hệ thống pháp luật Việt Nam; đánh giá thực trạng cấu trúc hệ thống pháp luật Việt Nam; thành tựu trong xây dựng và hoàn thiện cấu trúc hệ thống pháp luật Việt Nam; hạn chế, bất cập của cấu trúc hệ thống pháp luật Việt Nam trước yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới; bối cảnh, quan điểm, mục tiêu, giải pháp hoàn thiện cấu trúc hệ thống pháp luật Việt Nam đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới; danh mục các văn bản quy phạm pháp luật…

Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tú đề nghị các đại biểu đại diện cho các Bộ, ngành có chức năng, nhiệm vụ trong lĩnh vực văn hóa, giáo dục, quản lý và phát triển xã hội tập trung trao đổi, thảo luận các nội dung khái quát, vấn đề thực tiễn trong lĩnh vực mình quản lý; nêu những giải pháp, đề xuất, kiến nghị… giúp Bộ Tư pháp có thể hoàn thiện tốt nhất dự thảo Đề án.

Tại buổi làm việc, TS Nguyễn Văn Cương, Viện trưởng Chiến lược và Viện Khoa học pháp lý, Bộ Tư pháp đã thông tin một số nội dung cơ bản về dự thảo Đề án “Hoàn thiện cấu trúc hệ thống pháp luật Việt Nam đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới” trong lĩnh vực văn hóa, giáo dục, quản lý và phát triển xã hội; dự thảo Báo cáo nghiên cứu.

TS Nguyễn Văn Cương cho biết, đã có một số Nghị quyết nêu chủ trương, chính sách trong lĩnh vực văn hóa; dự thảo các Văn kiện Đại hội XIV của Đảng và 10 Luật cũng quy định về lĩnh vực này song chưa đủ. TS Cương ví dụ, vừa qua, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch báo cáo sẽ xây dựng Luật về công nghiệp văn hóa. Tuy nhiên, nếu chỉ nói Luật Công nghiệp văn hóa vẫn rất chung chung.

Bên cạnh đó, Luật này cần phải thể hiện rõ vai trò, trách nhiệm của Nhà nước trong việc thúc đẩy văn hóa phát triển. Bởi vai trò kiến tạo của Nhà nước trong lĩnh vực văn hóa là vô cùng quan trọng. Hàn Quốc có được thành tựu về công nghiệp văn hóa ngày hôm nay là vai trò của Nhà nước trong việc phát triển công nghiệp văn hóa được thể hiện rõ. Do đó, muốn thúc đẩy công nghiệp văn hóa, thúc đẩy phát triển văn hóa thì Việt Nam ta cần tính toán cụ thể.

Về lĩnh vực giáo dục, theo TS Nguyễn Văn Cương, dự kiến có luật chung là Luật Giáo dục, sau đó có hàng loạt luật chuyên ngành. Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa đề xuất tiếp tục sửa đổi bổ sung Luật Giáo dục đại học, Luật Giáo dục nghề nghiệp nhưng cần phải bổ sung thêm. Bởi theo tiến trình phát triển, lĩnh vực luật giáo dục sẽ có luật chuyên ngành, luật đặc thù và cần có luật để khuyến khích giáo dục tư thục. Ngoài ra, cần xây dựng thêm luật giáo dục dành cho người khuyết tật, luật giáo dục suốt đời, luật về học tập suốt đời…

Về lao động và an sinh xã hội, sẽ xây dựng Bộ luật Lao động là luật chung, luật nền tảng của lĩnh vực lao động. Về an sinh xã hội, Luật Bảo hiểm xã hội là chung, các luật an sinh xã hội là đặc thù hoặc tính toán ban hành Luật Trợ giúp xã hội…

Viện trưởng Nguyễn Văn Cương đề nghị các Bộ, ngành tiếp tục góp ý những nội dung lĩnh vực mình quản lý; xác định luật nào của Bộ, ngành mình sẽ được coi là luật chung của lĩnh vực đó; luật nào là luật chuyên ngành và đặc thù của luật chung đó…

Tại buổi làm việc, đại diện Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cho biết, có 424 văn bản liên quan đến lĩnh vực văn hóa. Trong đó có 13 luật, 77 nghị định, còn lại là quyết định, thông tư… Thống nhất về sự cần thiết phải hoàn thiện cấu trúc hệ thống pháp luật, vị đại diện này cho biết, dự kiến năm sau Bộ dự kiến trình một luật sửa nhiều luật: Luật Du lịch, Luật Điện ảnh…; đồng thời đặt câu hỏi về việc xây dựng pháp luật theo hướng luật khung và các luật cụ thể thì có hạn chế được những văn bản dưới luật không…

Đại diện Bộ Nội vụ đồng ý với các giải pháp đặt ra trong dự thảo Báo cáo nghiên cứu. Về lĩnh vực lao động, Bộ Nội vụ đồng ý với định hướng xác định Bộ luật Lao động là luật chung rồi đến các luật chuyên ngành: Luật Việc làm, Luật người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng…

Về lĩnh vực bảo hiểm xã hội, theo đại điện Bộ Nội vụ, nếu xác định Luật Bảo hiểm xã hội là luật chung so với các luật khác như Luật Bảo hiểm y tế, Luật Trẻ em thì có phải sửa Luật Bảo hiểm xã hội để mang tính chung, bao quát cho các lĩnh vực khác không...

Kết luận buổi làm việc, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tú mong các Bộ, ngành tiếp tục nghiên cứu, cho ý kiến về dự thảo Báo cáo nghiên cứu, giúp Bộ Tư pháp có cái nhìn tổng quát, hoàn thiện dự thảo Đề án.