Kịch bản để Chính phủ Mỹ có thể mở lại guồng máy quốc gia
Ninh Gia
Thứ ba, 07/10/2025 - 11:07
(PLPT) - Sau nhiều ngày tê liệt vì bế tắc ngân sách, Chính phủ Mỹ vẫn trong tình trạng đóng cửa với rất ít tín hiệu tích cực từ cả hai đảng. Giới quan sát cho rằng, cuộc khủng hoảng lần này có thể kéo dài hơn dự kiến và hiện tồn tại bốn kịch bản có thể giúp nước Mỹ thoát khỏi tình thế bế tắc.
Đảng Dân chủ nhượng bộ được giới truyền thông đánh giá khả năng cao nhất, phần lớn các cuộc khủng hoảng ngân sách trước đây đều kết thúc khi một bên chịu nhượng bộ. Lần này, nhiều chuyên gia cho rằng khả năng đảng Dân chủ “xuống nước” là cao nhất.
Một phần bởi người dân Mỹ nhìn chung không ủng hộ việc sử dụng biện pháp đóng cửa chính phủ như một công cụ gây sức ép chính trị. Mặt khác, trong nội bộ đảng Dân chủ đã xuất hiện dấu hiệu rạn nứt: ba thượng nghị sĩ của đảng này đã bỏ phiếu ủng hộ nghị quyết tạm thời do phe Cộng hòa đưa ra.
Nếu thêm vài người nữa đổi ý, chiến thuật ngăn chặn của đảng Dân chủ sẽ sụp đổ. Càng kéo dài tình trạng bế tắc, đảng này càng có nguy cơ chịu thiệt hại chính trị, nhất là khi các tác động thực tế như binh sĩ không được trả lương bắt đầu lan rộng.
Chính phủ Mỹ sẽ phải có nhiều bước nhượng bộ thì mới có thể hoạt động trở lại sau căng thẳng nội tại.
Hai bên đạt thỏa thuận tạm thời để thực hiện đối thoại sau về Obamacare là một hướng đi dung hòa là hai bên đồng ý mở lại chính phủ trước, sau đó thảo luận riêng về tương lai chương trình trợ cấp Obamacare. Đây có thể là giải pháp thực tế nhất giúp đảng Dân chủ đạt được một phần mục tiêu, trong khi đảng Cộng hòa vẫn giữ được lập trường cứng rắn.
Theo khảo sát của Quỹ Gia đình Kaiser (KFF), 78% người dân Mỹ ủng hộ việc tiếp tục các khoản trợ cấp y tế này. Nhiều nhà chiến lược của đảng Cộng hòa, trong đó có Tony Fabrizio, đã khuyến nghị duy trì trợ cấp để tránh phản ứng tiêu cực từ cử tri.
Một số thượng nghị sĩ Cộng hòa tỏ ý sẵn sàng đàm phán, nhưng nhấn mạnh rằng “điều đó chỉ có thể xảy ra sau khi chính phủ mở cửa trở lại”. Tuy nhiên, đảng Dân chủ vẫn hoài nghi và cho rằng một cam kết “sẽ thảo luận sau” là chưa đủ đảm bảo.
Đảng Cộng hòa nhượng bộ một phần bên cạnh Obamacare, đảng Dân chủ có thể yêu cầu bổ sung điều khoản hạn chế quyền “thu hồi chi tiêu” — một công cụ mà chính quyền Tổng thống Trump đã sử dụng để vô hiệu hóa các khoản ngân sách được Quốc hội phê duyệt. Tuy nhiên, đây là yêu cầu khó được chấp nhận vì nó đụng chạm trực tiếp đến quyền lực của hành pháp.
Dù vậy, một số hình thức nhượng bộ nhỏ hơn, mang tính biểu tượng hoặc kỹ thuật, có thể được xem xét nhằm giúp đảng Dân chủ “giữ thể diện” và có lý do hợp lý để bỏ phiếu thông qua ngân sách.
Đảng Cộng hòa chấp nhận yêu cầu của Dân chủ – Một kịch bản hiếm hoi khi đây là kịch bản ít khả năng xảy ra nhất, nhưng không hoàn toàn bất khả thi. Trong trường hợp dư luận tiếp tục đổ lỗi cho Tổng thống Donald Trump và đảng Cộng hòa, còn việc cắt trợ cấp y tế bị xem là “đánh vào người dân”, sức ép chính trị có thể khiến phe Cộng hòa phải nhượng bộ.
Khi đó, việc chính phủ mở cửa trở lại sẽ đồng nghĩa với một sự thay đổi lớn trong tương quan quyền lực giữa hai đảng — điều mà ông Trump chắc chắn không muốn nhìn thấy.
Cuộc đối đầu ngân sách ở Washington lần này không chỉ là một tranh chấp tài chính mà còn là phép thử cho bản lĩnh chính trị của cả hai đảng. Dù theo kịch bản nào, giới quan sát đều nhận định: việc Chính phủ Mỹ sớm mở cửa trở lại là điều tất yếu — câu hỏi chỉ còn là ai sẽ là người phải xuống nước trước.
(PLPT) - Sau gần hai năm điều tra, Liên minh châu Âu (EU) đã quyết định phạt nền tảng thương mại điện tử Temu 200 triệu euro vì không thực hiện đầy đủ các biện pháp ngăn chặn việc bán hàng hóa bất hợp pháp. Vụ việc được xem là động thái mới nhất trong quá trình EU siết chặt trách nhiệm của các nền tảng số theo Đạo luật Dịch vụ Kỹ thuật số (Digital Services Act - DSA)
(PLPT) - Từ việc tự soạn đơn khởi kiện, soạn hồ sơ tranh chấp bảo hiểm cho đến thủ tục ly hôn, chi phí pháp lý ngày càng đắt đỏ đang khiến nhiều người Mỹ tìm đến ChatGPT, Grok và các công cụ trí tuệ nhân tạo khác để giải quyết các vấn đề pháp lý của mình. Tuy nhiên, xu hướng này cũng làm dấy lên những tranh cãi mới về ranh giới giữa công nghệ và hoạt động hành nghề luật, trong bối cảnh chính OpenAI khẳng định ChatGPT không phải luật sư, còn nhiều hãng luật lớn lại đang phát triển các công cụ AI dành riêng cho giới hành nghề pháp lý.
(PLPT) - Sau khi Tòa án Tối cao Mỹ tuyên vô hiệu nhiều mức thuế quan do Tổng thống Donald Trump áp đặt, chính quyền Mỹ đã khởi động chương trình hoàn thuế quy mô hàng trăm tỷ USD cho doanh nghiệp nhập khẩu. Tuy nhiên, với nhiều doanh nghiệp nhỏ tại Mỹ, việc đòi lại số tiền này đang trở thành một cơn ác mộng thủ tục.
(PLPT) - Cơ quan Quản lý Xuất nhập cảnh và Lưu trú Nhật Bản có kế hoạch sử dụng mạng xã hội để tăng cường các nỗ lực trấn áp người nước ngoài cư trú quá hạn hoặc làm việc bất hợp pháp.
(PLPT) - Australia lần đầu tiên thực hiện dẫn độ một người bị truy nã về Việt Nam để phục vụ điều tra và xét xử, vụ việc được đánh giá là dấu mốc đáng chú ý trong hợp tác pháp luật và thực thi pháp luật xuyên biên giới giữa hai nước.
(PLPT) - Phán quyết vô hiệu hóa nhiều mức thuế quan do Tổng thống Donald Trump áp đặt đang kéo theo một dạng tranh chấp mới tại Mỹ: người tiêu dùng kiện doanh nghiệp vì không hoàn trả phần chi phí được cho là phát sinh từ các mức thuế này.
(PLPT) - Hội nghị Ngoại trưởng BRICS tại Ấn Độ đã không thể đưa ra tuyên bố chung do bất đồng liên quan xung đột Iran và tình hình Trung Đông, cho thấy những khác biệt ngày càng rõ trong nội bộ khối sau quá trình mở rộng thành viên.
(PLPT) - Liên minh châu Âu (EU) đã chính thức áp dụng các quy định mới nhằm tăng cường bảo vệ nguồn nước, bổ sung nhiều chất ô nhiễm vào diện giám sát và kiểm soát chặt chẽ hơn, trong đó có PFAS — nhóm hóa chất tổng hợp khó phân hủy, còn được gọi là “hóa chất vĩnh cửu” — cùng vi nhựa và dược phẩm.
