Trung tâm trợ giúp pháp lý tỉnh Điện Biên: Chỗ dựa pháp lý tin cậy cho người yếu thế

Bà Lê Thị Diệu, Giám đốc Trung tâm TGPL Nhà nước tỉnh Điện Biên cho biết: Thời gian qua, trên cơ sở chức năng, nhiệm vụ được giao, Trung tâm TGPL Nhà nước tỉnh Điện Biên luôn bám sát sự chỉ đạo của cấp trên, tích cực phối hợp chặt chẽ với các đơn vị liên quan, chính quyền cơ sở, cùng với sự đoàn kết, nỗ lực vươn lên khắc phục khó khăn của tập thể cán bộ, viên chức công tác TGPL đã đạt được nhiều kết quả đáng ghi nhận. Đặc biệt trước bối cảnh bộ máy chính quyền và các cơ quan hành chính được sắp xếp, tinh gọn, Trung tâm đã kịp thời nắm bắt tình hình, điều chỉnh phương thức phối hợp, bảo đảm hoạt động TGPL diễn ra liên tục, không bị gián đoạn.

Đặc biệt là trong công tác đổi mới, nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động, chỉ đạo, điều hành. Đội ngũ cán bộ, viên chức của Trung tâm không ngừng được củng cố, kiện toàn và luôn nêu cao tinh thần trách nhiệm, tích cực học tập, nâng cao trình độ chuyên môn. Kịp thời phát hiện những khó khăn, vướng mắc, bất cập trong hoạt động TGPL tại địa phương, từ đó đề xuất kiến nghị cấp có thẩm quyền xem xét giải quyết, tháo gỡ.

Được biết, Điện Biên là tỉnh có số lượng đối tượng được TGPL tương đối nhiều, chủ yếu là người dân tộc thiểu số, người thuộc hộ nghèo… Bằng các hoạt động của mình trong quá trình giải quyết vụ án, vụ việc, trợ giúp viên pháp lý, luật sư (cộng tác viên thực hiện TGPL) đã thể hiện tốt vai trò, trách nhiệm trong việc nghiên cứu hồ sơ, tiếp xúc người được TGPL, thu thập chứng cứ, chuẩn bị bản luận cứ và tham gia tranh luận tại phiên tòa. Từ đó, góp phần quan trọng trong việc xác định sự thật của vụ án, giúp cho Hội đồng xét xử đánh giá khách quan, toàn diện, đúng bản chất vụ án, bảo đảm quyền và lợi ích cho người được TGPL.

Trong năm 2025, Trung tâm đã cử trợ giúp viên pháp lý, luật sư tham gia tố tụng, đại diện ngoài tố tụng 1.177 vụ việc, 1.177 đối tượng; trong đó, 581 vụ việc đã hoàn thành, số vụ việc còn lại đang thực hiện. Các vụ việc chủ yếu ở lĩnh vực án hình sự, án dân sự, hôn nhân gia đình, án hành chính cho các đối tượng là người nghèo, người khuyết tật, người dân tộc thiểu số...

Bên cạnh đó, Trung tâm TGPL cũng tích cực tham gia thẩm định chất lượng vụ việc TGPL. Trong năm qua, Trung tâm đã tiếp nhận 559 vụ việc tham gia tố tụng đã kết thúc để thực hiện, thẩm định chi phí, đánh giá chất lượng, hiệu quả. Trong đó 539/559 vụ việc đạt chất lượng tốt, 20/559 vụ việc đạt chất lượng khá, không có khiếu nại, tố cáo liên quan đến chất lượng thực hiện TGPL. Đa số các vụ việc thẩm định đều đạt chất lượng tốt.

Bà Lê Thị Diệu chia sẻ thêm: Với sự tham gia tích cực trong công tác tố tụng của các trợ giúp viên pháp lý qua các phiên tòa xét xử sơ thẩm, phúc thẩm đã có nhiều quan điểm đúng đắn, lập luận rõ ràng ở nhiều vụ án đạt kết quả cao, được hội đồng xét xử các cấp phiên tòa ghi nhận. Thông qua các vụ việc tham gia tố tụng, kỹ năng, kinh nghiệm và bản lĩnh của trợ giúp viên pháp lý được nâng lên rõ rệt. Ngoài ra, công tác tiếp dân được chú trọng, trong năm, Trung tâm đã tiếp 243 lượt người tại trụ sở, trong đó 233 người thuộc diện được TGPL miễn phí đã được các trợ giúp viên tư vấn, lập hồ sơ theo quy định.

Với phương châm hướng về cơ sở, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân được tiếp cận với các hoạt động TGPL, ngoài việc TGPL cho hàng trăm vụ việc đủ điều kiện. Trung tâm còn phối hợp với cấp ủy, chính quyền địa phương và các ngành liên quan địa bàn tỉnh tổ chức tuyên truyền, phổ biến các Chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước cho người nghèo, đối tượng chính sách, đồng bào dân tộc thiểu số ở vùng sâu, vùng xa, góp phần nâng cao hiểu biết pháp luật cho các tầng lớp nhân dân.

Từ đầu năm đến nay, Trung tâm đã tổ chức 41 đợt truyền thông về trợ giúp pháp lý cho 281 lượt thôn bản thuộc 43 lượt xã thu hút trên 12.239 lượt người. Thực hiện giải đáp pháp luật 219 việc cho 219 lượt người. Cấp phát miễn phí hơn 25.100 tờ gấp pháp luật các loại thông tin về TGPL cho người dân.

Bên cạnh những kết quả đạt được, công tác TGPL trên địa bàn tỉnh Điện Biên cũng gặp những khó khăn nhất định: Nhu cầu TGPL trên địa bàn tỉnh lớn khoảng hơn 85% dân số là thuộc diện trợ giúp, song số lượng biên chế còn ít, trong khi đó số vụ việc lớn; địa bàn rộng, đèo dốc, khoảng cách di chuyển đến các xã, bản xa, có nơi hơn 300 km, mùa mưa hay xảy ra lũ ống, lũ quét, sạt lở… làm ảnh hưởng đến việc triển khai thực hiện một số hoạt động TGPL tại địa phương.

Để tiếp tục nâng cao hiệu quả công tác TGPL, thời gian tới, trung tâm tiếp tục bám sát sự chỉ đạo của cấp trên trong việc thực hiện chức năng nhiệm vụ và nhiệm vụ chính trị của ngành; triển khai thực hiện đồng bộ các nhiệm vụ, giải pháp, thực hiện công việc được giao đảm bảo chất lượng, tiến độ. Tiếp tục đổi mới công tác chỉ đạo, điều hành nâng cao chất lượng công tác TGPL, kịp thời cử trợ giúp viên pháp lý, luật sư thực hiện TGPL tham gia tố tụng; nâng cao hiệu quả hoạt động tuyên truyền về TGPL tại cơ sở…

Trong thời gian qua, vai trò của Trung tâm TGPL Nhà nước tỉnh Điện Biên và công tác TGPL luôn được đề cao. Công tác TGPL trên địa bàn tỉnh đã và đang có sự chuyển biến tích cực, nhóm người yếu thế trong xã hội được tiếp cận dịch vụ TGPL thuận lợi hơn. Góp phần bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho người.