Luật Phòng bệnh - Bước tiến mới trong chăm sóc sức khỏe toàn dân
Ninh Gia
Thứ tư, 08/10/2025 - 23:15
(PLPT) - Việc bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân đang bước sang một chương mới với việc Chính phủ trình ra Quốc hội dự án Luật Phòng bệnh - đạo luật được kỳ vọng là “trái tim” trong hệ thống pháp luật y tế, đặt yếu tố phòng ngừa bệnh tật lên hàng đầu.
Cùng với những tiến bộ trong y học và điều kiện sống được cải thiện, Việt Nam đang đối mặt cả với bệnh truyền nhiễm và bệnh không lây nhiễm (như tiểu đường, tim mạch, béo phì, ung thư, rối loạn tâm thần…). Việc chữa bệnh tốn kém, mất thời gian và ảnh hưởng lớn đến chất lượng sống. Do đó, “phòng bệnh hơn chữa bệnh” không còn là khẩu hiệu suông, mà là yêu cầu cấp thiết về mặt sức khỏe, kinh tế, xã hội.
Luật Phòng bệnh sẽ giúp người dân giảm nhẹ gánh nặng tài chính nhờ vào các biện pháp phòng ngừa được đặt ra trong các quy định của đạo luật,
Theo đó, việc xây dựng dự án Luật Phòng bệnh nhằm thể chế hóa các chủ trương, đường lối của Đảng và Nhà nước về công tác chăm sóc sức khỏe Nhân dân, được khẳng định trong Hiến pháp, Nghị quyết số 20-NQ/TW ngày 25/10/2017 của Ban Chấp hành Trung ương khóa XII, Chỉ thị số 25-CT/TW ngày 25/10/2023 của Ban Bí thư Trung ương Đảng và các chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư tại Thông báo số 176-TB/VPTW ngày 25/4/2025 và Văn bản số 15845-CV/VPTW ngày 03/7/2025. Đặc biệt là Nghị quyết số 72-NQ/TW ngày 09/9/2025 của Bộ Chính trị về một số giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe Nhân dân. Luật hướng tới việc nâng cao thể lực, trí lực, tầm vóc, tuổi thọ khỏe mạnh của người dân Việt Nam; xây dựng hệ thống sàng lọc, khám sức khỏe định kỳ, quản lý thông tin sức khỏe cá nhân, và phát huy vai trò của cộng đồng, gia đình, nhà trường, môi trường sống trong phòng, chống bệnh tật.
Dự thảo Luật Phòng bệnh được UBTVQH cho ý kiến tại phiên họp thứ 50. Dự án luật gồm sáu chương với 41 điều, điều chỉnh toàn diện từ phòng chống bệnh truyền nhiễm đến bệnh không truyền nhiễm, sức khỏe tâm thần, dinh dưỡng, thói quen sống, yếu tố nguy cơ môi trường và lối sống.
Một trong những điểm đáng chú ý là việc quy định khám sức khỏe định kỳ hoặc sàng lọc miễn phí ít nhất mỗi năm một lần cho người dân. Việc này giúp phát hiện sớm, xử lý kịp thời nguy cơ bệnh, giảm gánh nặng chi phí chữa bệnh, nâng cao chất lượng sống.
Bên cạnh đó, dự luật quy định xây dựng sổ sức khỏe điện tử để theo dõi và quản lý thông tin sức khỏe từng người trong suốt vòng đời; tiến tới miễn viện phí cơ bản trong phạm vi bảo hiểm y tế vào năm 2030.
Luật cũng đề xuất thành lập Quỹ Phòng bệnh quốc gia, nhằm huy động nguồn lực nhà nước và xã hội để thực hiện các chiến dịch, hoạt động phòng ngừa chủ động.
Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Nguyễn Đắc Vinh trình bày Báo cáo thẩm tra sơ bộ dự án Luật Phòng bệnh.
Trình bày Báo cáo thẩm tra sơ bộ dự án Luật Phòng bệnh, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Nguyễn Đắc Vinh cho biết, Thường trực Ủy ban Văn hóa và Xã hội cơ bản nhất trí với phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng của dự thảo Luật nêu tại Tờ trình của Chính phủ. Tuy nhiên, có ý kiến cho rằng, lĩnh vực phòng bệnh có phạm vi rộng, tác động đến tất cả các đối tượng người dân, trong mọi điều kiện và hoàn cảnh sống; mặc dù đã có những quy định có liên quan đến phòng chống bệnh tật và nâng cao sức khỏe như Luật An toàn thực phẩm, Luật An toàn vệ sinh lao động, Luật Thể thao, Luật Tài nguyên nước,… nhưng việc dự án Luật chỉ điều chỉnh các nội dung về phòng bệnh chưa được quy định tại các văn bản luật khác là chưa thể hiện đầy đủ, bảo đảm tính bao quát các nội dung trong lĩnh vực phòng bệnh.
Phát biểu chỉ đạo tại Phiên họp cho ý kiến dự thảo Luật Phòng bệnh, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nêu rõ, Luật Phòng, chống bệnh truyền nhiễm số 03/2007/QH12, qua 17 năm thực hiện, luật vẫn còn hiệu lực thi hành. Do đó, khi xây dựng Luật Phòng bệnh cần rà soát các nội dung, tránh trùng với quy định tại Luật Phòng, chống bệnh truyền nhiễm.
Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đề nghị quy định rõ bệnh không lây nhiễm phổ biến, cách phòng ngừa bệnh không lây nhiễm, quản lý điều trị không lây nhiễm, cung cấp dịch vụ dự phòng, quản lý không lây nhiễm tại cộng đồng…
“Luật Phòng bệnh phải được xây dựng một cách khả thi, không hình thức; tránh trùng lặp với Luật phòng, chống bệnh truyền nhiễm hiện hành; đồng thời đảm bảo phù hợp với thực tế, nguồn lực địa phương và trình độ y tế của từng vùng miền” Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh.
Mục tiêu đặt ra là chăm lo sức khỏe nhân dân trước tiên, đóng góp tích cực vào phát triển kinh tế - bởi người khỏe mạnh là nền tảng của lao động, sản xuất, sáng tạo và phát triển bền vững. Không chỉ Nhà nước mà mỗi gia đình, mỗi người dân cũng được kỳ vọng chủ động hơn trong phòng bệnh: duy trì lối sống lành mạnh, kiểm tra sức khỏe định kỳ, tham gia các chương trình tiêm chủng, sàng lọc, kiểm tra môi trường sống, dinh dưỡng…
Dự luật Luật Phòng bệnh dự kiến được trình Quốc hội xem xét và thông qua trong kỳ họp cuối năm 2025. Sau khi được chính thức ban hành, các cơ quan hữu quan sẽ phối hợp để đưa các quy định vào thực tiễn, từ y tế cơ sở, bệnh viện, trường học, nơi làm việc đến cộng đồng.
Luật Phòng bệnh là công cụ quan trọng giúp nhân dân “làm chủ sức khỏe” của bản thân và gia đình. Việc ban hành Luật cũng thể hiện quyết tâm của Nhà nước trong chăm sóc sức khỏe công dân - một trong những trụ cột của sự phát triển bền vững.
Mỗi người dân hãy gắn mình vào vai trò đồng chủ động trong phòng bệnh: chăm sóc sức khỏe định kỳ, duy trì chế độ ăn uống, vận động hợp lý, giữ vệ sinh môi trường, tiêm chủng đầy đủ và phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường để điều trị kịp thời.
(PLPT) - Hướng tới Đại hội đại biểu toàn quốc Hội Cựu chiến binh Việt Nam lần thứ VIII, các thế hệ cựu chiến binh Việt Nam tiếp tục phát huy phẩm chất “Bộ đội Cụ Hồ” nêu cao bản lĩnh, trách nhiệm, tinh thần gương mẫu, đồng hành cùng đất nước trong giai đoạn phát triển mới.
Trong nhiều thế kỷ, sông Hồng là cái nôi hình thành Thăng Long. Nhưng trong phần lớn quá trình đô thị hóa hiện đại, dòng sông ấy lại chưa thực sự trở thành trung tâm phát triển của Hà Nội. Những dự án đang được triển khai dọc hai bên bờ sông có thể mở ra một cơ hội lịch sử đưa sông Hồng trở thành trục văn minh mới của Thủ đô trong thế kỷ XXI.
(PLPT) - Ngày 1/6/2026, Chính phủ ban hành Nghị định số 196/2026/NĐ-CP quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Văn phòng Chính phủ. Nghị định khẳng định Văn phòng Chính phủ là cơ quan ngang bộ, giữ vai trò tham mưu chiến lược, trọng yếu, cơ mật, giúp việc trực tiếp cho Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và các Phó Thủ tướng Chính phủ trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành đất nước.
(PLPT) - Trong mạch cải cách hành chính của ngành xây dựng, việc rà soát, cắt giảm và đơn giản hóa các thủ tục liên quan đến hợp quy vật liệu xây dựng không chỉ nhằm giảm chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp, mà còn đặt lại phương thức quản lý chất lượng theo hướng minh bạch, dựa trên rủi ro, dữ liệu và trách nhiệm của chủ thể kinh doanh.
(PLPT) - Trong bối cảnh Việt Nam tiếp tục là điểm đến đầu tư hấp dẫn, yêu cầu đặt ra không chỉ là mở rộng cơ hội kinh doanh, mà còn phải nâng cao năng lực quản trị rủi ro pháp lý, phòng ngừa tranh chấp và củng cố niềm tin của nhà đầu tư.
(PLPT) - Tại Hà Nội, Tuần lễ Trọng tài và Hòa giải Việt Nam 2026 chính thức khai mạc, đồng thời ra mắt Quy tắc Tố tụng Trọng tài VIAC 2026, đặt ra yêu cầu mới về hoàn thiện thể chế, nâng cao chuẩn mực giải quyết tranh chấp và củng cố niềm tin pháp lý cho cộng đồng doanh nghiệp.
(PLPT) - Tại hội thảo do Bộ Tư pháp tổ chức sáng 16-5, nhiều chuyên gia, nhà quản lý nhấn mạnh yêu cầu cấp thiết phải chuẩn hóa dữ liệu pháp luật và đẩy mạnh ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong hoạt động xây dựng, kiểm tra, rà soát và thi hành pháp luật. Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm hiện đại hóa hệ thống pháp luật, nâng cao chất lượng thể chế và tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp tiếp cận pháp luật trong thời đại số.
(PLPT) - Trong không khí thiêng liêng kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh, tối 18-5, tại sân vận động Làng Sen, xã Kim Liên (Nghệ An), Lễ hội Làng Sen năm 2026 chính thức khai mạc với nhiều hoạt động văn hóa, nghệ thuật và tri ân ý nghĩa. Không chỉ là dịp để đồng bào cả nước bày tỏ lòng thành kính với Chủ tịch Hồ Chí Minh, lễ hội còn góp phần lan tỏa giá trị văn hóa Hồ Chí Minh, quảng bá hình ảnh quê hương Nghệ An và khơi dậy khát vọng phát triển trong thời đại mới.