Vilaconic vào diện rà soát thuế: Không thể để “lãi mỏng” che khuất nghĩa vụ ngân sách

Không còn là một pháp nhân chỉ gắn với hạt gạo

Nhìn từ các nguồn công khai của cơ quan nhà nước, Vilaconic là một doanh nghiệp có dấu vết hoạt động khá rộng. Bộ Công Thương ghi nhận Công ty CP Vilaconic, mã số doanh nghiệp 2901274715, trong danh sách thương nhân kinh doanh xuất khẩu gạo; chứng nhận xuất khẩu gạo của doanh nghiệp được thể hiện trong danh sách cập nhật công khai năm 2024.

Ở Nghệ An, cơ quan chuyên ngành chất lượng nông nghiệp tiếp tục ghi nhận doanh nghiệp này tại địa chỉ Km700 Quốc lộ 46, đường Nghệ An – Xiêng Khoảng, phường Vinh Phú, với giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm cấp tháng 4/2025.

Hồ sơ công khai cũng cho thấy phạm vi hoạt động của doanh nghiệp không dừng ở xuất khẩu nông sản. Cục Thuế Nghệ An từng ban hành công văn trả lời riêng cho Vilaconic về thời điểm lập hóa đơn đối với vận tải hàng hóa, trong đó đặt doanh nghiệp vào bối cảnh có hoạt động vận tải, logistics cần đối soát dữ liệu giữa các bên trước khi lập hóa đơn theo kỳ.

Theo tìm hiểu, Vilaconic tiền thân là Công ty CP Công nghiệp và Phát triển Xây dựng Miền Bắc, thành lập năm 2010 tại Nghệ An với vốn điều lệ ban đầu 9 tỷ đồng.

Cơ cấu cổ đông sáng lập gồm 8 cá nhân/tổ chức, trong đó ông Hoàng Văn Ngoạn nắm giữ tỷ lệ chi phối hơn 53% vốn. Đến năm 2014, doanh nghiệp nâng vốn lên 16 tỷ đồng và chính thức đổi tên thành Công ty CP Vilaconic từ năm 2018. Tại thời điểm này, doanh nghiệp này đăng ký vốn điều lệ khoảng 30 tỷ đồng, số lao động đăng ký khoảng 100 người.

Theo thông tin cập nhật mới nhất trên Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp: theo nội dung bố cáo điện tử doanh nghiệp tại thời điểm cập nhật ngày 11/09/2025, Công ty CP Vilaconic đăng ký tổng số lao động là 100 người; còn tại thời điểm cập nhật ngày 10/02/2025, doanh nghiệp đăng ký vốn điều lệ ở mức 200 tỷ đồng.

Bị đưa vào diện kiểm tra là tín hiệu cảnh báo pháp lý

Ngày 31/3/2026, Cục Thuế ban hành Công văn 1927/CT-KTr, yêu cầu toàn ngành siết quản lý và triển khai kiểm tra chuyên đề năm 2026 đối với nhóm doanh nghiệp thua lỗ nhiều năm, lãi mỏng. Công văn của Cục Thuế nêu rõ mục tiêu là phát hiện kịp thời hành vi gian lận, trốn thuế, bảo đảm thu đúng, thu đủ cho ngân sách nhà nước; đồng thời yêu cầu các đơn vị trực thuộc thực hiện kiểm tra tại trụ sở người nộp thuế đối với doanh nghiệp nằm trong Phụ lục I của công văn. Bản công khai phụ lục đang được lưu hành rộng rãi cho thấy Công ty CP Vilaconic, mã số thuế 2901274715, nằm trong danh sách này do Thuế tỉnh Nghệ An quản lý.

Điều cần nhấn mạnh bằng ngôn ngữ pháp lý cần được hiểu chính xác là có tên trong danh mục kiểm tra không đồng nghĩa với việc doanh nghiệp đã bị kết luận vi phạm. Nhưng một khi đã bị đặt vào diện kiểm tra chuyên đề, doanh nghiệp không còn đứng trong “vùng an toàn” về quản trị thuế. Cơ quan thuế đã nêu rất cụ thể các điểm đáng lưu ý như tính hợp lý giữa doanh thu, chi phí và lợi nhuận; thời điểm ghi nhận doanh thu và thuế GTGT đầu ra; tính hợp lệ của hóa đơn, chứng từ; chi phí giá vốn, bán hàng, quản lý; và đặc biệt là các khoản lãi vay nội bộ, phí dịch vụ nội bộ cũng như hợp đồng mua bán với bên có quan hệ liên kết. Nói ngắn gọn, “lãi mỏng” không chỉ là một con số tài chính; đó là một tín hiệu rủi ro pháp lý.

Từ góc độ căn cứ pháp luật, khung điều chỉnh hiện hành đã được siết tương đối rõ. Với hóa đơn, chứng từ, trục pháp lý đang vận hành theo Nghị định 123/2020/NĐ-CP và Nghị định 70/2025/NĐ-CP, cùng Thông tư 32/2025/TT-BTC. Với quản lý thuế doanh nghiệp có giao dịch liên kết, Nghị định 132/2020/NĐ-CP đã được sửa đổi bởi Nghị định 20/2025/NĐ-CP.

Còn đối với nghĩa vụ kê khai, nộp thuế và trách nhiệm phối hợp cung cấp thông tin, Luật Quản lý thuế và Nghị định 126/2020/NĐ-CP đã tiếp tục được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 373/2025/NĐ-CP. Nghĩa là, khoảng trống pháp lý để doanh nghiệp “neo” lợi nhuận ở mức bất thường thấp trong khi vẫn mở rộng hoạt động đã ngày càng bị thu hẹp.

Từ Vilaconic có thể thấy rõ hơn một thông điệp quản lý đang được phát đi: với doanh nghiệp có phạm vi hoạt động rộng, tham gia xuất khẩu, logistics, kho bãi và đầu tư tài sản, việc duy trì trạng thái lỗ kéo dài hoặc lợi nhuận quá mỏng sẽ không còn được nhìn đơn thuần như khó khăn kinh doanh. Khi đã đi vào diện kiểm tra chuyên đề, doanh nghiệp phải chứng minh được bản chất thật của doanh thu, chi phí, hóa đơn và các giao dịch phát sinh. Đó không chỉ là bài toán tuân thủ; đó là phép thử về tính minh bạch của toàn bộ mô hình kinh doanh.