Xóa bỏ độc quyền sản xuất vàng miếng hướng tới thị trường minh bạch và ổn định

Ngày 26/8/2025, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 232/2025/NĐ-CP, đánh dấu một bước tiến quan trọng trong công tác quản lý hoạt động kinh doanh vàng tại Việt Nam.

Cụ thể, nội dung cốt lõi và được quan tâm nhất của Nghị định 232/2025/NĐ-CP là việc bãi bỏ quy định về độc quyền của Nhà nước trong sản xuất, xuất khẩu và nhập khẩu vàng nguyên liệu để sản xuất vàng miếng. Thay vào đó, hoạt động sản xuất vàng miếng sẽ được quản lý theo cơ chế cấp phép có điều kiện, do Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) chịu trách nhiệm.

Sự thay đổi này nhằm đảm bảo Nhà nước vẫn quản lý chặt chẽ hoạt động sản xuất vàng miếng, đồng thời tạo điều kiện cho các doanh nghiệp, ngân hàng thương mại có đủ năng lực tham gia vào thị trường, đáp ứng kịp thời các yêu cầu cấp bách về quản lý hiệu quả thị trường vàng trong bối cảnh hiện nay.

Để được NHNN cấp Giấy phép sản xuất vàng miếng, các doanh nghiệp và ngân hàng thương mại phải đáp ứng những điều kiện rất khắt khe, nhằm đảm bảo chỉ những tổ chức có đủ năng lực tài chính, kinh nghiệm và tuân thủ pháp luật mới được tham gia.

Chi tiết quy định đối với Doanh nghiệp thì phải có Giấy phép kinh doanh mua, bán vàng miếng; vốn điều lệ phạt đạt từ 1 nghìn tỷ đồng trở lên; Không bị xử phạt vi phạm hành chính về hoạt động kinh doanh vàng hoặc đã khắc phục xong hậu quả (nếu có) và phải có quy định nội bộ chi tiết về quy trình sản xuất, giám sát và kiểm soát chất lượng sản phẩm.

Các quy định đối với Ngân hàng thương mại đó là phải có Giấy phép kinh doanh mua, bán vàng miếng; Vốn điều lệ cũng phải từ 50 nghìn tỷ đồng trở lên; Không bị xử phạt vi phạm hành chính về hoạt động kinh doanh vàng hoặc đã khắc phục xong hậu quả (nếu có) và cũng như Doanh nghiệp thì ngân hàng Phải có quy định nội bộ tương tự như doanh nghiệp về quy trình sản xuất và kiểm soát chất lượng.

Với việc quy định các giao dịch mua bán vàng có giá trị từ 20 triệu đồng mỗi ngày thì buộc phải thực hiện thông qua tài khoản ngân hàng nhằm tăng tính công khai, minh bạch trong các giao dịch mua bán vàng. Quy định này vừa giúp xác thực thông tin khách hàng, vừa không tạo thêm gánh nặng cho người dân do việc xác thực đã được thực hiện khi mở tài khoản.

Một yêu cầu quan trọng nữa của Nghị định đối với các doanh nghiệp sản xuất vàng trang sức, mỹ nghệ khi bán vàng nguyên liệu phải lập và sử dụng hóa đơn điện tử.

Ngoài ra, Nghị định 232/2025/NĐ-CP đã bổ sung nhiều trách nhiệm cụ thể đối với các tổ chức được phép sản xuất và kinh doanh vàng miếng như phải công bố và chịu trách nhiệm về tiêu chuẩn khối lượng, hàm lượng sản phẩm cũng như chịu hoàn toàn trách nhiệm về sản phẩm và thực hiện bảo hành cho khách hàng. Bên cạnh đó còn phải xây dựng hệ thống thông tin để lưu trữ dữ liệu sản xuất và kết nối, cung cấp thông tin cho NHNN.

Đối với đơn vị kinh doanh mua, bán cần niêm yết công khai giá mua, bán tại điểm giao dịch hoặc trên trang web và kết nối thông tin giá cho NHNN, không được kinh doanh vàng miếng qua các đại lý ủy nhiệm, lưu trữ đầy đủ, chính xác dữ liệu giao dịch, bao gồm thông tin căn cước của cá nhân và mã số thuế của doanh nghiệp, xây dựng hệ thống thông tin xử lý dữ liệu giao dịch và kết nối, cung cấp cho NHNN theo quy định của pháp luật hiện hành.

Với việc ban hành Nghị định 232/2025/NĐ-CP, Chính phủ đã thể hiện quyết tâm mạnh mẽ trong việc sắp xếp lại thị trường vàng theo hướng minh bạch, có kiểm soát và phát triển ổn định, lành mạnh, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và góp phần vào sự ổn định của kinh tế vĩ mô.